Havaların bir ısınıp bir soğuduğu, sonbaharın yerini yavaş yavaş kışın ayazına bıraktığı şu günlerde etrafımıza bir bakalım. Sokakta, dolmuşta, kahvede kime selam versek sesi çatallo yada kısık çıkıyor, herkes bir halsizlikten, eklem ağrısından şikayet ediyor. Evet her yıl tam da bu dönemde kapımızı çalan, bizi yatak döşek yatıran o meşhur misafir yine geldi: Grip (tıp dilindeki adıyla influenza).
Çoğu zaman "Alt tarafı bir grip, nane limon içer atlatırım" diyerek hafife aldığımız bu hastalık, aslında nezle veya soğuk algınlığıyla karıştırılmaması gereken, çok daha ciddi bir virüs enfeksiyonudur. Nezle hafif bir burun akıntısı ve hapşırıkla ayakta atlatılabilirken; grip insanı aniden yakalar, adeta duvara çarpmışa döndürür. Ateş birden 39-40 derecelere fırlar, tüm kemikleriniz kırılıyor gibi ağrır ve başınızı yastıktan kaldıramayacak kadar halsiz kalırsınız.
İşin en tehlikeli yanı ise gribin sinsiliğidir. Genç ve sağlıklı bünyeler bu hastalığı bir haftada atlatsa da; yaşlılarımız, küçük çocuklarımız, gebelerimiz, şeker veya tansiyon gibi kronik hastalığı olanlar için grip hayati risk taşır. Doğru müdahale edilmediğinde akciğerlere inerek zatürreye (pnömoni) çevirebilir, bronşit veya kalp kası iltihabı gibi çok ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Yani grip, "Yatakta biraz dinlenir geçerim" denmeyecek kadar dikkat isteyen bir hastalıktır.
Peki, bu kış kabusundan korunmak ve yakalandığımızda kendimizi toplamak için ne yapmalıyız?
En Güçlü Kalkan: Grip Aşısı ve Doğru Tıbbi Müdahale
Gripten korunmanın ve hastalığı en hafif hasarla atlatmanın tıbbi yolları nettir:
* Grip Aşısı: Gribe karşı elimizdeki en büyük silah her yıl yenilenen grip aşısıdır. Özellikle risk grubundaki vatandaşlarımızın (65 yaş üstü, kronik hastalar, sağlık çalışanları) sonbahar aylarında bu aşıyı yaptırması, hastalığa yakalanma veya ağır geçirme riskini ciddi oranda azaltır.
* Antibiyotik Tuzağına Düşmeyin: Yapılan en büyük hatalardan biri, grip olunca hemen eczaneye koşup antibiyotik almaktır. Unutmayın, grip bir virüs hastalığıdır; antibiyotikler ise sadece bakterilere karşı etkilidir. Bilinçsiz antibiyotik kullanımı gribi iyileştirmediği gibi, karaciğerinizi ve böbreklerinizi boş yere yorar.
* Erken Dönemde Antiviral Desteği: Eğer grip belirtileriniz çok ağır seyrediyorsa, ilk 48 saat içinde bir hekime başvurmalısınız. Doktorunuz gerekli görürse doğrudan grip virüsünü hedef alan özel antiviral ilaçlar reçete edebilir.
Evimizde Alacağımız Önlemler:
Hastanelerdeki yoğunluğu azaltmak ve virüsün ailemize yayılmasını önlemek için evde şu kurallara uymalıyız:
* Yatak İstirahatini Hafife Almayın: Gribin en iyi ilacı dinlenmektir. Vücut virüsle savaşırken enerjiyi dışarıya değil, savunma sistemine harcamalıdır. Ayakta atlatmaya çalışmak hastalığı uzatır ve kalbi yorar.
* Sıvı Tüketimini Arttırın: Yüksek ateş ve terleme vücudu susuz bırakır. Gün içinde bol bol su, ıhlamur, adaçayı, taze sıkılmış meyve suları ve özellikle protein zengini sıcak tavuk/paça çorbaları içerek vücudun direncini artırın.
* Evi Sık Sık Havalandırın: Hasta kişinin kaldığı odayı günde birkaç kez mutlaka temiz havayla buluşturun. Virüslü havayı içeride hapsetmek, evdeki diğer aile bireylerinin de hastalanmasına davetiye çıkarır.
* Teması Kesin, Elleri Sık Sık Yıkayın: Grip damlacık yoluyla çok hızlı bulaşır. Evde hasta olan kişi mümkünse ayrı bir odada kalmalı, havlusu ve bardağı ayrılmalıdır. Aksırırken veya hapşırırken ağız mendille kapatılmalı ve eller gün içinde sık sık sabunla en az 20 saniye yıkanmalıdır.
Sağlık, kışın soğuğuna karşı bedenimizi doğru korumaktan geçer. Kendinizde veya ailenizde ani başlayan yüksek ateş, şiddetli kas ağrısı ve solunum güçlüğü görürseniz "Geçer" diye beklemeyin, mutlaka aile hekiminize veya en yakın sağlık kuruluşuna başvurun. Hepinize hastalıklardan uzak, şifa dolu, sıcacık bir kış mevsimi dilerim.
Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tavsiye olarak kabul edilmemelidir ve herhangi bir sağlık sorunu için bir uzman doktora danışılmalıdır.
